Czy można przedłużać urlop w Niemczech za pomocą zwolnienia lekarskiego?

Czy można przedłużać urlop w Niemczech za pomocą zwolnienia lekarskiego?

Zgodnie z niemieckimi przepisami o wynagrodzeniu za czas niezdolności do pracy pracownikowi przysługuje wobec pracodawcy prawo do kontynuacji wypłaty wynagrodzenia za okres niezdolności do pracy trwający do sześciu tygodni – jeżeli jest on niezdolny do pracy z powodu choroby.

Przez niezdolność do pracy należy rozumieć sytuację, w której pracownik nie może – lub nie powinien – wykonywać umówionej pracy w formie, w jakiej została ona ostatnio konkretnie określona przez pracodawcę na podstawie prawa kierowniczego, ponieważ według prognozy lekarskiej wykonywanie pracy mogłoby utrudnić lub opóźnić proces leczenia.

Dowód niezdolności do pracy z powodu choroby jest zazwyczaj dostarczany poprzez przedłożenie pracodawcy zaświadczenia lekarskiego o niezdolności do pracy.

Pracodawca niemiecki musi akceptować polskie zwolnienia lekarskie i nie może domagać się ich tłumaczenia.

Zgodnie z niemieckim prawem prawidłowo wystawione zaświadczenie lekarskie o niezdolności do pracy jest najważniejszym środkiem dowodowym potwierdzającym istnienie niezdolności do pracy z powodu choroby. Samo przedłożenie prawidłowo wystawionego zaświadczenia lekarskiego wystarcza, aby pozbawić pracodawcę prawa do odmowy świadczenia.

Prawidłowo wystawione zaświadczenie lekarskie ma zatem – ze względu na ustawowe regulacje zawarte w niemieckich przepisach o wynagrodzeniu za czas niezdolności do pracy – wysoką wartość dowodową. Sąd rozstrzygający sprawę może z reguły uznać dowód niezdolności do pracy z powodu choroby za dostarczony, jeśli pracownik przedłoży prawidłowo wystawione zaświadczenie lekarskie w toku postępowania sądowego.

Zwykłe zaprzeczenie przez pracodawcę, że pracownik był niezdolny do pracy, nie jest wystarczające, jeśli pracownik udokumentował swoją niezdolność do pracy prawidłowo wystawionym zaświadczeniem lekarskim.

Niemiecki pracodawca może podważyć ciężar dowodowy zwolnienia lekarskiego jedynie poprzez przedstawienie i – w razie sporu – udowodnienie rzeczywistych okoliczności, które budzą wątpliwości co do choroby pracownika. Jeśli mu się to uda, skutkuje to utratą przez zaświadczenie lekarskie jego wartości dowodowej.

Fakty podważające ciężar dowodowy zaświadczenia lekarskiego mogą wynikać również z informacji przedstawionych przez samego pracownika lub wynikających z samego zaświadczenia lekarskiego. Może tak być, jeśli zwolnienie lekarskie wystawił lekarz rezydujący daleko od miejsca zamieszkania pracownika i potem okaże się, że było wystawione w drodze konsultacji wideo przez internet z naruszeniem obowiązujących przy tym w Niemczech zasad takich jak

– wystawianie pierwszego zwolnienia na okresy nie przekraczające 3 dni kalendarzowych w przypadku zwolnień od lekarzy, z którymi wcześniej nigdy nie mieliśmy osobistego kontaktu na żywo w gabinecie lekarskim, i 7 dni kalendarzowych od lekarzy, z którymi kiedykolwiek wcześniej mieliśmy osobisty kontakt na żywo w gabinecie lekarskim; przy tylko telefonicznym kontakcie z lekarzem zwolnienie lekarskie jest dopuszczalne tylko na 5 dni kalendarzowych i to tylko od takich lekarzy, z którymi kiedykolwiek wcześniej był osobisty kontakt na żywo w gabinecie lekarskim,

– przedłużanie tylko po uprzedniej wizycie na żywo w gabinecie lekarskim,

– zakaz wystawiania zwolnień lekarskich tylko na podstawie formularzy wypełnianych online.

Wartość dowodowa zaświadczenia o niezdolności do pracy jest w Niemczech podważona między innymi wtedy, gdy pracownik przez kilka kolejnych lat bezpośrednio po swoim urlopie wypoczynkowym – rzekomo – przez tydzień pozostaje niezdolny do pracy z powodu choroby, a wcześniej próbował uzyskać przedłużenie urlopu na okres późniejszej niezdolności do pracy.

Podważenie ciężaru dowodowego zaświadczenia lekarskiego oznacza, że w zakresie obowiązku przedstawiania dowodów i ciężaru dowodowego przywrócony zostaje stan sprzed przedłożenia zaświadczenia. Wówczas to pracownik musi przedstawić i – w razie sporu – udowodnić konkretne fakty, które uprawniają do wniosku o istnieniu choroby i wnikającej z tego niezdolności do pracy.

W tym celu wymagane jest rzetelne przedstawienie takich informacji jak

• jakie choroby występowały,
• jakie ograniczenia zdrowotne istniały, które zabraniały podjęcia pracy, aby przynajmniej nie przedłużać procesu zdrewnienia,
• jakie zalecenia postępowania lub leki zostały przepisane przez lekarza.

Pracownik musi zatem co najmniej własnymi słowami opisać, jakie konkretne dolegliwości zdrowotne wystąpiły w całym okresie pobierania wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy oraz jakie miały one skutki dla jego zdolności do pracy.

Jeśli pracownik powołuje się na opinie lekarzy prowadzących leczenie w celu udowodnienia niezdolności do pracy z powodu tych ograniczeń, dowód ten jest w Niemczech wystarczający tylko wówczas, gdy pracownik zwolni lekarzy z obowiązku zachowania tajemnicy lekarskiej.

Na podstawie przeprowadzonego przesłuchania lekarza sąd musi być przekonany co do słuszności twierdzeń pracownika.

Lekarz musi być w stanie stwierdzić, czy osobiście zbadał pracownika, czy też wystawił zaświadczenie o niezdolności do pracy jedynie na podstawie jego informacji. Najlepiej jest, jeśli takie informacje wynikają z dokumentacji medycznej. Jeśli z dokumentacji wynikała jedynie diagnoza, natomiast brakowało konkretnego opisu przeprowadzonych bada, to może być to później problemem. Jeśli lekarz prowadzi dokumentację jedynie w poważnych przypadkach, np. przy wypadnięciu dysku, wtedy w mniej ciężkich przypadkach pracownik może mieć problem z udowodnieniem niezdolności do pracy.

Dla tych co chcą „zagrozić” w Niemczech pójściem na chorobowe na przypadek nieprzydzielenia urlopu jedna przestroga:

Zapowiedz przez pracownika przyszłej, w momencie wypowiadania się jeszcze nieistniejącej choroby, gdyby pracodawca nie uwzględnił wniosku o przyznanie dodatkowego urlopu płatnego lub bezpłatnego, może stanowić ważny powód do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, niezależnie od tego, czy choroba faktycznie później wystąpi. Może to być wystarczające do zwolnienia w trybie natychmiastowym nawet wówczas, gdy groźba choroby nie zostanie bezpośrednio wyrażona, ale zostanie sformułowana w związku z życzeniem udzielenia urlopu, a osoba trzecia mogłaby to rozsądnie odebrać jako wyraźną sugestię, że w przypadku nieudzielenia urlopu nastąpi wystawienie zwolnienia lekarskiego.

Zachorowanie podczas urlopu i wystawienie zwolnienia lekarskiego prowadzą w Niemczech do zachowania dni urlopowych na chorobowym na późniejszy czas, ale tylko w przypadku braku okoliczności podważających zwolnienie lekarskie.